Sukraloz Nedir?
Sukraloz, sakkarozdan (sofra şekeri) türetilmiş, kalorisiz yapay bir tatlandırıcıdır. Beyaz, kristal toz formunda bulunur ve şekerden yaklaşık 600 kat daha tatlıdır. Suda kolayca çözünebilen, yüksek ısıya ve geniş pH aralıklarına dayanıklı bir bileşiktir. Bu özellikleri sayesinde hem soğuk hem de sıcak gıdalarda kullanılabilmektedir. Vücutta metabolize edilmediği için kalori değeri sıfıra yakındır ve diş sağlığına zarar vermez.
Kullanılan Diğer İsimleri Nelerdir?
- Triklorogalaktoz
- Triklorogalakto-Sakkaroz
- Triklorosakkaroz
- Sukrazit
- Sucraloze
- 4,1′,6′-Trideoksi-6’kloro-sakkaroz
- Sukralose
- Splenda
- Sükraloz
- E955
- 56038-13-2
Kimyasal Özellikleri Nelerdir?
Sukraloz, sakkaroz molekülünde üç hidroksil grubunun klor atomları ile yer değiştirmesi sonucu oluşur. Bu değişim, bileşiğin sindirim sisteminde parçalanmasını engeller ve enerji değerinin yok denecek kadar az olmasını sağlar.
- Sukraloz Formülü: C₁₂H₁₉Cl₃O₈
- Molekül Ağırlığı: 397,64 g/mol
- Görünüm: Beyaz kristal toz
- Yoğunluğu: ~1,6 g/cm³
- Erime Noktası: 125 °C – 130 °C
- CAS Numarası: 56038-13-2
- Çözünürlük: Suda yüksek oranda çözünür, alkolde düşük çözünür
- Tatlılık Derecesi: Şekerden yaklaşık 600 kat daha tatlı
- Isı ve pH Dayanımı: Yüksek sıcaklıklarda ve geniş pH aralıklarında kararlıdır.
Sukraloz Uygulama Alanları Nerelerdir?
- Gıda ve İçecek Sektörü:
Düşük kalorili ve şekersiz ürünlerin tatlandırılmasında en yaygın kullanılan yapay tatlandırıcılardan biridir. Diyet içecekler, meyve suları, sporcu içecekleri, kahve ve çaylarda kullanılmaktadır. Tatlılar, kekler, bisküviler, pudingler ve dondurmalar gibi birçok fırın ve soğuk ürün formülasyonunda yer alır.
- Fırıncılık Ürünleri:
Isıya dayanıklı yapısı sayesinde kek, kurabiye ve ekmek gibi fırın ürünlerinde şekere alternatif olarak kullanılır. Şekerin kristalizasyon özelliğini gerektirmeyen tariflerde mükemmel sonuç verir.
- Süt ve Süt Ürünleri:
Yoğurt, aromalı süt, milkshake ve dondurma gibi ürünlerde kalorisiz tatlandırıcı olarak görev yapar.
- Diyet ve Sporcu Ürünleri:
Protein tozları, enerji barları ve düşük karbonhidratlı atıştırmalıkların formülasyonlarında bulunur.
- İlaç Sanayi:
Şurup, çiğneme tableti ve suda çözünebilen ilaçlarda tat maskesi olarak kullanılır. Özellikle çocuklar için üretilen ilaçlarda acı tadı kapatmada etkilidir.
- Ağız ve Diş Sağlığı Ürünleri:
Sakız, diş macunu, gargara gibi ürünlerde tatlandırıcı olarak kullanılır. Sukraloz, ağızda bakterilerin asit üretmesine neden olmadığı için diş çürümesine yol açmaz.
- Diyet Takviyeleri ve Fonksiyonel Gıdalar:
Bitkisel takviyeler, vitamin şurupları, elektrolit solüsyonları gibi ürünlerde bulunur.
En Çok Kullanım Alanı Neresidir?
En yaygın kullanım alanı gıda ve içecek sektörüdür. Diyet, şekersiz ve düşük kalorili ürünlerin tatlandırılmasında dünya genelinde yaygın olarak kullanılmaktadır.
Fiyat ve Satışını Etkileyen Faktörler Nelerdir?
- Hammadde Maliyetleri:
Sukraloz, sakkarozdan kimyasal modifikasyonla üretildiği için hammadde fiyatlarındaki artış doğrudan sukraloz maliyetini etkiler.
- Üretim Teknolojisi:
İleri teknoloji gerektiren üretim süreci, enerji maliyetleri ve proses verimliliği fiyat üzerinde belirleyici rol oynar.
- Arz ve Talep Dengesi:
Diyet ve sağlıklı yaşam trendlerinin artması sukraloz talebini yükseltir. Talebin artması, özellikle tedarik sıkıntısı yaşanan dönemlerde fiyatları yukarı çekebilir.
- Nakliye ve Lojistik:
Uluslararası ticarette navlun ve lojistik maliyetlerindeki artış sukraloz fiyatlarına yansır.
- Ambalajlama:
Sukraloz, gıda güvenliği standartlarına uygun şekilde ambalajlanır. 100 gramlık küçük ambalajlardan tonajlı endüstriyel paketlere kadar çeşitli formlarda satılabilir. Ambalaj tipi ve boyutu fiyatı etkileyen unsurlardandır.
Sukraloz, dünya genelinde birçok sağlık otoritesi (FDA, EFSA vb.) tarafından güvenli olarak onaylanmıştır. Ancak aşırı tüketim önerilmemekte, dengeli bir diyet kapsamında kullanılması tavsiye edilmektedir.
