Çinko Sülfat Monohidrat Nedir?
Çinko Sülfat Monohidrat; renksiz ya da beyaz kristal yapıda, kokusuz, suda çözünebilen inorganik bir bileşiktir. Genellikle tarım, ilaç, yem, kimya ve kozmetik sanayilerinde kullanılan bu bileşik, çinko elementinin sülfat tuzlarından biridir. Yapısında bir adet kristalize su molekülü içerdiğinden “monohidrat” formu olarak adlandırılır. Çinko eksikliğinin giderilmesinde etkili bir kaynaktır. Antibakteriyel ve antifungal özelliklere sahip olması nedeniyle çeşitli formülasyonlarda tercih edilmektedir.
Kullanılan Diğer İsimleri Nelerdir?
- Zinc Sulfate Monohydrate
- Çinko Sülfat
- Zincum Sulfuricum
- Sülfürik Asit, Çinko Tuzu (1:1), Monohidrat
- Zinc Monohydrate
- Çinko Sülfat Tek Sulu
- 7446-19-7
- EINECS Numarası: 231-793-3
Kimyasal Özellikleri Nelerdir?
- Çinko Sülfat Monohidrat’ın dikkat çeken bazı kimyasal özellikleri aşağıdaki gibidir:
- Çinko Sülfat Formülü: ZnSO₄·H₂O
- Moleküler Ağırlığı: 179.45 g/mol
- Yoğunluğu: 3.28 g/cm³
- Erime Noktası: 100 °C (yaklaşık, hidrat suyunun buharlaşması)
- CAS Numarası: 7446-19-7
- Görünüm: Renksiz ya da beyaz kristal toz
- Çözünürlük: Suda kolayca çözünür, alkolde çözünmez
- pH Değeri (1% çözeltide): 4–5.5
- Kokusuzdur.
Çinko Sülfat Monohidrat Uygulama Alanları Nerelerdir?
- Bitkiler için önemli bir mikrobesin elementi olan çinkonun eksikliğini gidermek amacıyla gübrelerde kullanılır. Toprakta çinko yetersizliği görülen alanlarda, yaprak gübresi olarak doğrudan uygulanır. Ayrıca tohum kaplama işlemlerinde de etkin bir şekilde kullanılır.
- Hayvan sağlığı için gerekli olan çinko minerali, yem katkı maddesi olarak formülasyonlara eklenir. Bağışıklık sisteminin güçlendirilmesi, tüy ve deri sağlığının korunması amacıyla tercih edilmektedir.
- Ağız yoluyla alınan çinko desteklerinin üretiminde, özellikle çinko eksikliğine bağlı rahatsızlıkların (örneğin bağışıklık düşüklüğü, saç dökülmesi, iştahsızlık gibi) tedavisinde kullanılır. Ayrıca bebek mamaları ve vitamin takviyelerinde yer alır.
- Ciltteki yağ dengesini düzenleyici ve akne karşıtı ürünlerde bulunur. Antibakteriyel özelliği sayesinde şampuan, sabun ve yüz yıkama jellerinde kullanımı yaygındır.
- Çeşitli çinko bileşiklerinin üretiminde başlangıç maddesi olarak kullanılmaktadır. Ayrıca tekstil işlemlerinde mordant (renk sabitleyici) olarak görev alır.
- Bakteri ve yosun oluşumunu engellemek amacıyla, endüstriyel su arıtma sistemlerinde kullanılmaktadır.
- Metalurjide galvanizleme ve metal yüzey işlemleri sırasında koruyucu tabaka oluşturmak amacıyla kullanılmaktadır.
En Çok Kullanım Alanı Neresidir?
- En yaygın kullanım alanları arasında Tarım, Yem, İlaç, Kozmetik ve Kimya sektörleri yer almaktadır. Özellikle çinko eksikliğinin yaygın olduğu tarım alanlarında ve hayvan yemi üretiminde oldukça yüksek bir talep söz konusudur.
Fiyat ve Satışını Etkileyen Faktörler Nelerdir?
- Çinko Sülfat Monohidrat fiyatı çeşitli faktörlerden etkilenmektedir:
- Hammadde Temini: Çinko cevherlerinin işlenmesiyle elde edildiğinden, çinko metalinin küresel piyasa fiyatlarındaki değişimler doğrudan etkili olur.
- Arz-Talep Dengesi: Özellikle tarım dönemlerinde talebin artması, fiyatları yukarı yönlü etkileyebilir.
- Enerji ve Nakliye Maliyetleri: Kimyasal üretim ve sevkiyatında enerji maliyetlerinin ve lojistik giderlerinin artması, nihai ürün fiyatlarını doğrudan etkiler.
- Ambalajlama: Ürün genellikle 25 kg’lık kraft torbalarda, 500 kg big-bag’lerde ya da dökme şekilde sevk edilir. Ambalaj türü fiyatı etkileyebilir.
- İthalat ve Vergi Politikaları: Ülkeye göre ithalat vergileri ve gümrük düzenlemeleri de maliyeti etkileyen önemli bir kalemdir.